De Protestantse Kerk is aan een charme-offensief begonnen. Ze moet goodwill kweken. In de vijf jaar van haar bestaan heeft ze (nog) niet de publiekswaarde die de oude kerken met hun naamsbekendheid wel bezaten. Hoe helpen we de kerk vandaag? Er zijn allerlei hebbedingetjes bedacht waarmee ze kan scoren: kerstster, pennenset, horloge, gezelschapsspel, zilveren hanger… Leuk, zeggen we dan, met dat logo erop.

 

Meenemen op missionaire toer

Op een beetje bruiloft sturen ze je tegenwoordig ook niet met lege handen naar huis. Relatiegeschenken scheppen een band. De kerkelijke geschenktrommel reist mee met de afdeling missionair werk. Die marskraamt langs alle 75 classes en slaat eerst een map met kansrijke modellen voor de gemeente open. Ik wil geen kwaad woord over die missionaire rondgang zeggen. Het orthodoxe gehalte is onmiskenbaar, de CV zit in de klankbordgroep. Te lang is de kerk anoniem-humaan bezig geweest in de samenleving; waar bleef haar getuigenis? Het is laat dat de kerk de boer opgaat. Ook lieden die niet zo evangelisatieachtig zijn, zeggen: jullie moeten het nu maar doen, versterk wat over is en treed dan naar buiten.

Kom je binnen, dan is het niet onverstandig dat je wat glimmers bij je hebt. Voor Truus, die dertig jaar de kerk schoonmaakt, kan het beheer die hanger kopen. En voor Piet, die als scriba stopt, haalt de kerkenraad die schrijfcassette. En pak ook wat graaigoed voor het achterlaten. Kunnen ze nog eens aan je denken.

 

Geschenk

Van mij mag het, maar ik denk dat bij de kerk iets beters past dan de prijzenkast. De goedbedoelde frutsels maken haar zo vluchtig en consumptief. De kerk kruipt in de materie, terwijl ze de aandacht wil vestigen op het eeuwigheidsgeloof. Het leidt de mensen af. Straks is het pennetje leeg en de kerk weg.

Laat de kerk niet zelf een verpakking worden. Ze kan niet naadloos in het modeschema mee. Ze kan niet als een hijgerige club de paden op en weet-ik-wat-voor nieuws voor volgend jaar bedenken. De kerk maakt de meeste indruk op het hart wanneer ze niets uiterlijks achterlaat.

Ze heeft haar eigen manier om zich in de markt te prijzen. Ze komt met lege handen, moede, arm en naakt. Ze durft nog over zondaar zijn te spreken. En ze brengt in eenvoud en majesteitelijkheid het woord van de Christus, die dood is geweest en leeft en die nu met volle handen staat. ‘Ons, in zijn hart geborgen, heeft Hij zo rijk bedacht’, zingt de kerk. Dat is haar uitstalling.

Vandaag horen beelden, klanken, kleuren en rituelen bij de woorden die gesproken worden. Maar de kerk houdt haar verhevenheid en wijding. En een zekere afstand houdt ze ook. Mensen zijn geen ganzen die je vol moet stoppen. Laten ze zelf over de brug komen. Bidden we nog wel dat ze door de Geest worden toe geleid? Het cadeau van de kerk is het onvergankelijk evangelie van God die ons zijn vriendschap biedt.

 

Kerkgroei

Gelukkig dat de missionaire afdeling ook het woord kerkgroei in haar vaandel heeft. Dan hoeft ze de randen van de gemeente niet te vergeten. Ze kan meteen beginnen bij een klein half miljoen bijna afgeschreven mensen. De PKN is de tel kwijt en goddank ontdekt ze zelf dat ze de geboorteleden en overige leden niet langer kan verwaarlozen.

Hoog tijd ook dat de kerk nu ‘vrienden’ of ‘donateurs’ gaat werven. Lid worden kan later nog. De kerk zou dwaas zijn als ze die kans liet lopen. En wil ze toch de geschenkkameel zadelen, laat ze dan bijbels, zangbundels en boekjes meenemen. De vingerafdrukken van de kerk, die zijn haar kracht.